مطالعات راهبردی ارتباطات

مطالعات راهبردی ارتباطات

تحلیل محتوا برنامه های آموزشی رادیو سلامت با تکیه بر مدل تغییر رفتار مخاطبان

نویسندگان
1 استادیار گروه رادیو دانشگاه صدا و سیما، تهران ، ایران (نویسنده مسئول).
2 دانشجو دکتری مطالعات رسانه، دانشگاه صدا و سیما، تهران، ایران.
چکیده
ارتقا سطح سلامت افراد یکی از عوامل بهبود کیفیت زندگی در جامعه است. رسانه‌ها با توجه به کارکرد آموزشی خود و بهره‌گیری از تکنیک‌های اقناع مخاطب، می‌توانند به این مهم کمک کنند. پژوهش حاضر با هدف بررسی چگونگی طراحی پیام‌ در برنامه‌های آموزشی شبکه رادیویی سلامت بر اساس مدل «تغییر رفتار مخاطبان» شکل گرفته است. این مدل با بهره‌گیری از سه عامل «انگیزه»، «توانایی» و «محرک»، تغییر رفتار مخاطبان را در دو بعد «نوع رفتار» و «استمرار رفتار» بسط داده و در قالب ماتریس 15 بخشی «تغییر رفتار» بررسی نموده است. در این پژوهش از بخش‌های این ماتریس به عنوان مقوله‌های تحلیل محتوا کیفی استفاده شده است و 7 برنامه‌ آموزشی رادیو سلامت در پاییز 1401 به روش تحلیل محتوا کیفی تحلیل شده‌اند. در نتیجه مشخص شد برنامه‌سازان با فرض انجام رفتار صحیح توسط شنوندگان سعی دارند وضعیت سلامتی آن‌ها را توجه به رفتارهای کنونی آن‌ها بهبود دهند و کمتر توصیه به انجام یک رفتار جدید دارند. یعنی برنامه‌های مورد بررسی تلاشی برای آگاه‌سازی مردم نسبت به رفتارهای جدید نمی‌کنند و یا توصیه‌ای برای کاهش یا ترک رفتارهای غلط ندارند.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Content analysis of Salamat Radio's educational programs based on the audience behavior change model

نویسندگان English

vida hamraz 1
Masoud Jalilvand khosravi 2
1 Assistant Professor, Department of Radio, Faculty of Radio and Television Production, IRIB University, Tehran, Iran (Corresponding author).
چکیده English




Informing and educating the audience can be achieved through the Radio as a comprehensive media. Improving people's health is one of the most important factors in improving the society's quality of life. The Radio's educational function can contribute to this goal by persuading the audience. Therefore, the current research aims to analyze the content of 7 educational programs of “Radio Salamat” in the fall of 1401 and has tried to examine the engineering of the message to influence the audience. A model of audience behavior change has been used for this purpose, in which three factors - motivation, ability, and stimulus - are used to change the audience's behavior. The 15 parts matrix for "behavior change" has been expanded into two dimensions, the type of behavior and the continuation of behavior. In this research, the parts of this matrix are used as content analysis categories and the educational messages presented in the programs after extraction and open coding are categorized into categories. Finally, with the completion of coding, how to design educational and health promotion messages in these programs was realized.

کلیدواژه‌ها English

Radio
Health Education
Behavior change
Audience analysis
Qualitative content analysis
آرنهایم، رودلف (1400)، صدا به مثابه هنر شنیداری، دانشگاه صداوسیما، تهران.
احمدوند، شهره؛ نعمتی انارکی، داوود و همراز، ویدا (1400)، بررسی میزان انطباق برنامه‌های سلامت‌محور رادیو جواب باسیاست‌های شورای سیاست‌گذاری سازمان صداوسیما، تهران: دانشگاه صداوسیما.
ایمان، محمدتقی و نوشادی، محمد رضا (1390)، تحلیل محتوای کیفی، پژوهش، (2) 3 : 44-15.
توبک، اسمر و جعفری، زین العابدین (1399)، بررسی جایگاه رادیو در آموزش و ارتقا مهارت‌های ارتباطی حوزه خانواده، فصلنامه علمی رسانه‌های دیداری و شنیداری، 14، 2، 80-59.
حبیبی، غلامحسین (1393)، بینش روش‌شناختی، تهران: نشر کتاب همه.
ساروخانی، محمدباقر (1383)، اقناع غایت ارتباطات، نامه علوم اجتماعی، 23، 115-93.
محمدی، شهناز (1389)، کاربرد رادیو در آموزش، رشد آموزش ابتدایی، شماره 5.
محمدخانی ملکوه، محمد (1386)، نظرسنجی از مردم تهران درباره رادیو سلامت، پژوهش‌های ارتباطی، دوره 14 شمارۀ 50، 133-149.
همراز، ویدا و غنی زاده، فرح (1393)، ضرورت‌ها و کارکردهای رادیوی آموزشی در ایران، رسانه و فرهنگ پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، 4، 1، 107-139.
همراز، ویدا؛ پوردهقانی، فاطمه و اخگری، محمد (1399)، شیوه‌های مناسب برای برنامه‌سازی آموزش سواد رسانه‌ای در رادیو جوان، دوفصلنامه فرهنگ و ارتباطات، 9، 67-104.
 
Adam, M., McMahon, S. A., Prober, C., & Bärnighausen, T. (2019). Human-centered design of video-based health education: an iterative, collaborative, community-based approach. Journal of medical Internet research, 21(1), e12128.
Chiu F, Palmer S, & Kim S, (2009) Examining the effect of health belief model and television programs on nutritional behaviors, Health Commun;10(3):227-45.
Diddi P, Kumble S & Shen F (2021), Efficacy of Radio Entertainment Education in promoting health behavior: A Meta-analysis, Journal of Radio & Audio Media 1-21
Fogg B. J., Hreha J. (2010). Behavior Wizard: A Method for Matching Target Behaviors with Solutions.” Lecture Notes in Computer Science, 6137:117-31.
Fogg BJ (2009), A behavior model for persuasive design, Proceedings of the 4th international conference on persuasive technology, ACM, New York
Mayring P. (2005), Qualitative content analysis. Forum Qualitative Social Research, 1(2). Retrieved March
McLuhan.M (1964), Understanding Media, McGraw-Hill, New York.
 
 

  • تاریخ دریافت 25 بهمن 1401
  • تاریخ بازنگری 22 فروردین 1402
  • تاریخ پذیرش 23 فروردین 1402