مطالعات راهبردی ارتباطات

مطالعات راهبردی ارتباطات

بررسی تطبیقی بازتاب خبری جنگ روسیه و اوکراین در شبکه خبر جمهوری اسلامی ایران و بیبیسی فارسی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 کارشناسی ارشد علوم ارتباطات اجتماعی.
2 دانشیار گروه معارف اسلامی و مرکز قرآن،حدیث و طب دانشگاه علوم پزشکی شیراز، شیراز، ایران (نویسنده مسئول).
چکیده
پژوهش حاضر با هدف بررسی تطبیقی نحوه بازتاب خبری جنگ روسیه و اوکراین در دو شبکه خبر جمهوری اسلامی ایران و بی‌بی‌سی فارسی صورت گرفته است. این تحقیق از روش تحلیل محتوا و با بهره‌گیری از نظریه برجسته‌سازی و چارچوب سازی انجام‌شده است. روش نمونه‌گیری به‌صورت هدفمند تمام شمارشی در بازه زمانی یک ماه ابتدایی جنگ 24 فوریه تا 24 مارس 2022 است. روش تجزیه‌وتحلیل اطلاعات به وسیله برگه‌های کدگذاری و مطابق شیوه‌نامه کدگذاری، داده‌ها جمع‌آوری‌شده، کدگذاری شد و پس از استخراج کدها، داده‌ها از طریق نرم‌افزار spss به وسیله آزمون کای اسکویر مورد پردازش قرار گرفت. طبق یافته‌های توصیفی از 264 خبر بررسی‌شده 64.4 درصد از اخبار مربوط به بی‌بی‌سی فارسی و 35.6 درصد مربوط به شبکه خبر جمهوری اسلامی ایران است که نشان‌دهنده فراوانی بیشتر شبکه بی‌بی‌سی فارسی در پرداختن به اخبار مربوط به روسیه و اوکراین است. بر اساس یافته‌های پژوهش تفاوت معناداری در کارکرد اخبار در بین دو شبکه وجود دارد. 47.1 درصد از اخبار مورد بررسی در شبکه بی‌بی‌سی فارسی کارکرد تبلیغی-تهییجی و تنها 27.6 درصد کارکرد اطلاع‌رسانی دارند و در شبکه خبر 73.4 درصد اخبار کارکرد اطلاع‌رسانی و 6.4 درصد کارکرد تبلیغی-تهییجی دارند. همچنین تفاوت معناداری در منبع تولید خبر در دو شبکه است؛ 78.8 درصد از اخبار تولیدشده در شبکه بی‌بی‌سی فارسی تولید اختصاصی شبکه و52.1 درصد در شبکه خبر تولید اختصاصی شبکه است.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Compare the news coverage of the Russia-Ukraine war on the channels of IRINN and BBC Persian

نویسندگان English

Zahra Fereidooni 1
maryam Shamsaie 2
1 M.A. in Social Communication Sciences.
2 Associate Professor, Department of Islamic Studies and the Center for Quran, Hadith, and Medicine, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran (Corresponding Author).
چکیده English

The current study aimed to compare the news coverage of the Russo-Ukrainian war on the channels of IRINN and BBC Persian. This study used content analysis method, agenda-setting theory, and framing theory. The purposive sampling method was used for the first month of the war from February 24 to March 24, 2022. For data analysis, the coding sheets were used according to the coding guidelines to collect and encode data. Then, the data were processed by chi-square test through SPSS software. Based on the descriptive findings from 264 reviewed news, 64.4% of the news was related to BBC Persian, while 35.6% was related to IRINN, showing the higher frequency of BBC Persian in dealing with the Russo-Ukrainian war news. According to the research findings, there was a significant difference between the two channels in terms of the news function. In addition, 47.1% of the reviewed news on BBC Persian had a propaganda-stimulating function, and only 27.6% of the news had an informative function. However, 73.4% of the news on IRINN had an informative function, while 6.4% had a propaganda-stimulating function. Furthermore, a significant difference was observed in the source of news generation in these two channels. In this regard, 78.8% of the news generated on BBC Persian was exclusive, while this figure was 52.1% for IRINN.

کلیدواژه‌ها English

Content analysis
The war between Russia and Ukraine
IRINN
BBC Persian
منابع
ایلهان، ارل؛ دیریک، نالان (1394)، سیاست‌های خبری در زمینه اخبار جنگ (مطالعه موردی ایالات‌متحده آمریکا)، ترجمۀ سعید باقری، اسکندری، مصطفی، فصلنامه رسانه، دوره 26 شماره 1.
بدیعی، نعیم (1369)، معیارهای گزینش خبر، فصلنامه مطالعاتی و تحقیقاتی وسایل ارتباط‌جمعی، سال اول بهار.
تانکارد جیمز، سورین لرنر (1384)، نظریه‌های ارتباطات، ترجمۀ دهقان علی، تهران: دانشگاه تهران.
دهش ور، نسرین (1388)، بررسی تطبیقی ساختار محتوای سایت‌های واحد مرکزی خبر و شبکه خبر، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه صداوسیما.
سورین، ورنر؛ تانکارد، جیمز (1381)، نظریه‌های ارتباطات، ترجمۀ علیرضا دهقان، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
سولیوان، تام؛ فیسک، جان، هارتلی، جان (1385)، مفاهیم کلیدی ارتباطات، ترجمۀ میرحسن رئیس‌زاده، تهران: نشر فصل نو.
شاو، دونالد، مک کومبز، مکسول (1383)، کارکرد برجسته‌سازی در مطبوعات، ترجمۀ امیر مسعود، اندیشه‌های بنیادین علم ارتباطات گروه مترجمان، تهران: انتشارات خجسته.
شریف‌زاده حکیمه السادات؛ میر محمدتبار، سید احمد؛ سهرابی، مریم (1394)، بررسی رابطه بین استفاده از رسانه‌های جمعی و اعتماد اجتماعی در دانشجویان، فصلنامه فرهنگ در دانشگاه اسلامی، دوره پنجم، 202.
شیراوند، احمد (1389)، بررسی تطبیقی اخبار شبکه خبر و تلویزیون بی‌بی‌سی فارسی، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشکده صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران.
کاردان، عباس؛ شوشتری‌زاده، امیر (1389)، بولتن جنگ رسانه‌ای علیه جمهوری اسلامی ایران- تحلیل و بررسی بی‌بی‌سی فارسی، تهران: موسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین‌المللی ابرار معاصر.
محسنیان راد مهدی (1371)، روش‌های مصاحبه خبری، تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات رسانه‌ها.
محمدی‌مهر، غلامرضا (1387)، روش تحلیل محتوا، تهران: گنجینه علوم انسانی- دانش نگار.
مسعودی، امیدعلی، عرب، زهره (1402)، الگوی مطلوب اثرگذاری رسانه‌های جمعی بر توسعه صنعت نفت ‌و گاز در استان بوشهر، مطالعات راهبردی ارتباطات، doi: 10.22034/rcc.2023.1971324.1038 .
معتمدنژاد، کاظم (1379)، وسایل ارتباط‌جمعی، تهران: انتشارات دانشگاه علامه طباطبایی.
مهدی‌زاده، سید محمد (1399)، نظریه‌های رسانه: اندیشه‌های رایج و دیدگاه‌های انتقادی، (چاپ هشتم)، تهران: انتشارات همشهری.
نعمتی انارکی داوود، فرهنگی علی‌اکبر (1394)، رسانه و خبر (برخی دیدگاه‌های غالب و انتقادی)، تهران: دانشکده صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران.
همراز، ویدا؛ جلیلوند خسروی، مسعود (1401)، تحلیل محتوا برنامه‌های آموزشی رادیو سلامت با تکیه بر مدل تغییر رفتار مخاطبان، مطالعات راهبردی ارتباطات، doi: 10.22034/rcc.2023.1988630.1055
هولستی، آر (1373)، تحلیل محتوا در علوم اجتماعی و انسانی، ترجمۀ نادر سالارزاده امیری، تهران: انتشارات دانشگاه علامه طباطبایی.
 
Pavlik ,V, John ,The Russian War in Ukraine and the Implications for the News Media, Athens Journal of Mass Media and Communications (2022) 8: 1-17. (Text in Persian)
Hanley,H, Kumar,D, Durumeric,Z (2023) “A Special Operation”: A Quantitative Approach to Dissecting and Comparing Different Media Ecosystems’ Coverage of the Russo-Ukrainian: Proceedings of the Seventeenth International AAAI Conference on Web and Social Media (ICWSM). (Text in Persian)
Nordenstreng K, Zhang T, Jain S, Bobba G, Wolgast H, Hyzen A, Guazina L, Patnaik S (2023) Coverage of the Russia–Ukraine War by Television News: International Journal of Communication 17, Feature 6857–6873. (Text in Persian)
Nygren G, Głowacki M, Hok J, Kiria I, Orlova D, Taradai D. (2018). Journalism in the crossfire: Media coverage of the war in Ukraine in 2014. Journalism studies, 19 (7). (Text in Persian)
Scheeufel,D and Tewkesbury,D (2007) Framing, Agend Settingand priming, Journal of communication, Vol 54 NO1. (Text in Persian)
Dangelo,Paul and Kuypers,Jim A. (2010). Doing news framing analysis, empirical anf theoretical perspectives, eds. ISBN 978-0-415-99236-7. (Text in Persian)
Mcquail,D. (2006). mcquail’s mass communication Theory, sage pablications.London. (Text in Persian)
 
 

  • تاریخ دریافت 07 آذر 1402
  • تاریخ بازنگری 11 بهمن 1402
  • تاریخ پذیرش 11 بهمن 1402